Το drone στις φωτιές, οι χωματερές και η «μάχη» για την αντιπλημμυρική θωράκιση – Απολογισμός από τη Μ. Μουζάκη

•Αντιπλημμυρική προστασία και αντιπυρική στο μικροσκόπιο
•Απολογισμός της αντιπυρικής από την Προϊσταμένη του Τμήματος Πολιτικής Προστασίας της Π.Ε. Ζακύνθου, Μαρία Μουζάκη
•«Τα νέα αντιπλημμυρικά έργα και η συντήρηση των παλιών κράτησαν τη Ζάκυνθο»

Η εικόνα αυτή, σύμφωνα με την Προϊσταμένη του Τμήματος Πολιτικής Προστασίας της Περιφερειακής Ενότητας Ζακύνθου, Μαρία Μουζάκη, συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με τις αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις που έγιναν από την Περιφέρεια, αλλά και με τη συντήρηση παλαιότερων έργων που είχαν ξεκινήσει τα προηγούμενα χρόνια. Η ίδια, κάνοντας έναν πρώτο απολογισμό της πρόσφατης κακοκαιρίας, αλλά και της αντιπυρικής περιόδου που ολοκληρώθηκε, επισημαίνει ότι η έγκαιρη κινητοποίηση των υπηρεσιών και η άμεση αντιμετώπιση των περιστατικών έπαιξαν καθοριστικό ρόλο.

Η Ζάκυνθος άντεξε στην κακοκαιρία “Agneta”

Αναφερόμενη στα καιρικά φαινόμενα των προηγούμενων ημερών, η κα Μουζάκη σημειώνει ότι, παρά το γεγονός πως οι βροχοπτώσεις δεν είχαν συνεχή χαρακτήρα, υπήρξαν χρονικά διαστήματα με ιδιαίτερα σημαντικά ύψη βροχής. Όπως εξηγεί, η Πολιτική Προστασία είχε προειδοποιήσει εγκαίρως για την εξέλιξη των φαινομένων, αξιοποιώντας τα στοιχεία της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας και του Ιονίου Πανεπιστημίου. «Νομίζω ότι με έναν τίτλο μπορούμε να πούμε πως η Ζάκυνθος άντεξε και σε αυτή την κακοκαιρία. Μπορεί οι βροχοπτώσεις να μην ήταν συνεχόμενες, όμως τις ώρες και τις ημέρες που έβρεξε, είχαμε αρκετά σημαντικά ύψη βροχής», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Σημαντική συμβολή είχαν οι εκτεταμένες αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις που πραγματοποιήθηκαν από τις Τεχνικές Υπηρεσίες της Περιφέρειας και της Περιφερειακής Ενότητας Ζακύνθου. Μάλιστα, υπογραμμίζει ότι δεν έγιναν μόνο νέα έργα, αλλά δόθηκε ιδιαίτερη βαρύτητα και στη συντήρηση των παλαιότερων. «Ίσως είναι η πρώτη φορά μετά από τόσα χρόνια που έγιναν τόσο εκτεταμένες παρεμβάσεις και συντηρήθηκαν σε τόσο μεγάλο βαθμό και τα αντιπλημμυρικά έργα που είχαν ξεκινήσει από το 2017. Γιατί σημασία δεν έχει μόνο να κάνουμε αντιπλημμυρικά έργα, αλλά και να συντηρούμε αυτά που έχουμε ήδη κατασκευάσει. Διαφορετικά, δεν πρόκειται να λειτουργήσουν», τονίζει.
Παράλληλα, αναφέρει ότι κάθε φορά που υπάρχει πρόγνωση για έντονα καιρικά φαινόμενα, η Πολιτική Προστασία ενεργοποιεί τον μηχανισμό της, θέτοντας σε ετοιμότητα μηχανήματα και προσωπικό. «Λίγο πριν ξεκινήσει η βροχόπτωση κάνουμε προληπτικές παρεμβάσεις σε κάποια ευαίσθητα και επικίνδυνα σημεία που γνωρίζουμε. Η Πολιτική Προστασία μπορεί να προχωρήσει σε μικρής κλίμακας εργασίες, όπως το άνοιγμα χαντακιών και παρεμβάσεις σε σημεία ρεμάτων, ώστε να αντιμετωπιστούν πιθανά προβλήματα», εξηγεί.

Δεν αρκούν μόνο τα μεγάλα αντιπλημμυρικά

Ωστόσο, ξεκαθαρίζει ότι οι παρεμβάσεις της Περιφέρειας, όσο σημαντικές και αν είναι, δεν μπορούν από μόνες τους να εξαλείψουν τον κίνδυνο πλημμυρών. Όπως επισημαίνει, απαιτείται παράλληλα φροντίδα και καθαρισμός των μικρότερων αποστραγγιστικών υποδομών μέσα στους οικισμούς. «Όσα ποτάμια και ρέματα και να καθαριστούν, εάν μέσα στα ίδια τα χωριά δεν καθαριστούν τα χαντάκια, οι τάφροι και τα γεφύρια, πάντα θα δημιουργούνται προβλήματα. Δεν αρκούν μόνο τα μεγάλα αντιπλημμυρικά έργα», υπογραμμίζει. Ιδιαίτερη αναφορά κάνει και στην κατάσταση που επικρατεί σε ορισμένα σημεία των ρεμάτων και των ποταμών, όπου, ενώ έχουν προηγηθεί καθαρισμοί, στη συνέχεια παρατηρούνται και πάλι απορρίψεις μπαζών και σκουπιδιών από πολίτες. Όπως τονίζει, οι υπηρεσίες θα συνεχίσουν τις παρεμβάσεις σε ευάλωτα σημεία καθ’ όλη τη διάρκεια του χειμώνα, ωστόσο η προστασία του νησιού από πλημμυρικά φαινόμενα απαιτεί και τη συνεργασία των κατοίκων.

Χωρίς μεγάλες πυρκαγιές η φετινή αντιπυρική περίοδος

Περνώντας στον απολογισμό της αντιπυρικής περιόδου, εκτιμά ότι η συνολική εικόνα ήταν θετική, καθώς η Ζάκυνθος δεν αντιμετώπισε φέτος μεγάλες και καταστροφικές πυρκαγιές, όπως συνέβη σε προηγούμενες χρονιές. Όπως αναφέρει, καταγράφηκαν σχεδόν καθημερινά περιστατικά, ενώ τρεις πυρκαγιές ξεχώρισαν ως προς τη σοβαρότητά τους. Στη μεγάλη πλειονότητα των περιπτώσεων, σύμφωνα με την εκτίμησή της, αιτία ήταν η ανθρώπινη αμέλεια. «Σε γενικές γραμμές πήγαμε πάρα πολύ καλά και αυτό οφείλεται στο ότι δεν είχαμε μεγάλες πυρκαγιές φέτος. Είχαμε τρία μεγάλα περιστατικά, ενώ σχεδόν κάθε μέρα είχαμε μικρότερα περιστατικά, τα οποία στη μεγάλη τους πλειονότητα, οφείλονταν στην αμέλεια των συμπολιτών μας», σημειώνει.
Ωστόσο, η ίδια επισημαίνει ότι υπήρχε ένας σημαντικός παράγοντας που προκαλούσε ανησυχία τόσο στην Πολιτική Προστασία όσο και στην Πυροσβεστική Υπηρεσία. «Ο μεγάλος μας φόβος ήταν ότι, δυστυχώς, για άλλη μία χρονιά οι δασικές μας περιοχές και κυρίως οι περιοχές ανάμειξης δάσους και αστικού ιστού είχαν μείνει χωρίς καθαρισμούς. Εάν υπήρχε πρόθεση από κάποιους να δημιουργήσουν προβλήματα, όπως στο παρελθόν, με εμπρηστικές ενέργειες ή εάν συνέβαινε ένα ατύχημα από αμέλεια, θα είχαμε πάρα πολύ σοβαρά προβλήματα», τονίζει.

Καθοριστικός ο ρόλος της Πυροσβεστικής και του drone

Στην καλή εικόνα της φετινής αντιπυρικής περιόδου σημαντική ήταν, σύμφωνα με την ίδια, η συμβολή της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, η οποία κατάφερε να εντοπίσει και να αντιμετωπίσει έγκαιρα πολλά περιστατικά. Ιδιαίτερη αναφορά κάνει και στο drone επιτήρησης που έχει διαθέσει το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας στη Ζάκυνθο. Το συγκεκριμένο μέσο λειτουργεί σε 24ωρη βάση και έχει συμβάλει στον εντοπισμό πυρκαγιών που σε αρκετές περιπτώσεις δεν έγιναν καν γνωστές στο ευρύ κοινό. «Πολύ σημαντικό ρόλο στην πρόληψη έπαιξε η Πυροσβεστική, αλλά και το drone που έχει στείλει το Υπουργείο Πολιτικής Προστασίας στη Ζάκυνθο. Λειτουργεί 24 ώρες το 24ωρο και έχει εντοπίσει πολλές πυρκαγιές, ακόμη και σε περιοχές για τις οποίες ο κόσμος δεν γνωρίζει ότι υπήρξε περιστατικό. Με τον έγκαιρο εντοπισμό τους, η Πυροσβεστική, αλλά και οι υπόλοιπες υπηρεσίες κατάφεραν να επέμβουν άμεσα», αναφέρει.

Χωματερές η μεγάλη απειλή

Από τα σημαντικότερα προβλήματα που εντόπισε και φέτος η Πολιτική Προστασία είναι η αύξηση των χωματερών στο νησί. Η κα Μουζάκη εκφράζει έντονη ανησυχία, καθώς, όπως λέει, οι χώροι ανεξέλεγκτης απόρριψης απορριμμάτων όχι μόνο δεν περιορίζονται, αλλά εμφανίζονται πλέον ακόμη και κοντά σε χωριά και κατοικημένες περιοχές. «Δυστυχώς, οι χωματερές, αντί να ελαττώνονται παρά τις φιλότιμες προσπάθειες του Δήμου, αυξάνονται καθημερινά. Μέχρι πριν από λίγα χρόνια τις συναντούσαμε κυρίως σε απομακρυσμένα και δυσπρόσιτα σημεία, σε ορεινές και απομονωμένες περιοχές. Τώρα βλέπουμε χωματερές δίπλα σε χωριά, ακόμη και κοντά στον αστικό ιστό. Δεν είναι μόνο η έλλειψη σεβασμού από ορισμένους κατοίκους. Υπάρχει και θράσος. Υπάρχουν άνθρωποι που αγνοούν τα πάντα. Αγνοούν τον κίνδυνο πρόκλησης πυρκαγιάς, τον υδροφόρο ορίζοντα, το περιβάλλον. Οι χωματερές είναι ίσως μία από τις μεγαλύτερες πληγές του νησιού», τονίζει χαρακτηριστικά. Αναγνωρίζει ότι ένα μέρος του προβλήματος συνδέεται και με το γεγονός ότι η αποκομιδή των ογκωδών δεν πραγματοποιείται στον βαθμό που απαιτείται. Ωστόσο, ξεκαθαρίζει ότι η ανεξέλεγκτη απόρριψη δεν μπορεί να δικαιολογηθεί και προειδοποιεί ότι οι συνέπειες θα είναι σοβαρές, εάν η κατάσταση συνεχιστεί. «Στο μέλλον θα προκύψουν πάρα πολλά προβλήματα, όχι μόνο όσον αφορά την πρόκληση πυρκαγιών, αλλά και την ποιότητα της ζωής μας», καταλήγει.