
Στην ανακοίνωση που εξέδωσε η ΕΛ.Α.Σ., με τίτλο: “Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας κ. Ειρήνη Αγαπηδάκη θεωρεί “περιττό το Παρατηρητήριο Λεπτοσπείρωσης” – Με πέντε κρούσματα και δύο θανάτους στη Ζάκυνθο το 2026…”, αναφέρεται: “Με την υπ’ αριθ. πρωτ. 54795/23.01.2026 απάντησή της σε κοινοβουλευτική ερώτηση του βουλευτή Ανδρέα Παναγιωτόπουλου και έντεκα ακόμη βουλευτών, απορρίπτει την ανάγκη δημιουργίας Μόνιμου Επιδημιολογικού Παρατηρητηρίου Λεπτοσπείρωσης.
Συγκεκριμένα αναφέρει:
«Η σύσταση ενός πρόσθετου, τοπικού Μόνιμου Παρατηρητηρίου για τη λεπτοσπείρωση δεν είναι αναγκαία, καθώς οι υφιστάμενοι μηχανισμοί επιτήρησης καλύπτουν επαρκώς και αποτελεσματικά τις σχετικές ανάγκες, τόσο για τη Ζάκυνθο όσο και για το σύνολο της χώρας».
Η εκτίμηση αυτή προκαλεί σοβαρά ερωτήματα, ιδιαίτερα μετά τις εξελίξεις του 2026.
-Τα στοιχεία του ίδιου του Υπουργείου: 14πλάσια συχνότητα στη Ζάκυνθο
Στην υπουργική απάντηση περιλαμβάνονται τα επίσημα επιδημιολογικά δεδομένα του ΕΟΔΥ για την περίοδο 2004–2025.
Η μέση ετήσια συχνότητα λεπτοσπείρωσης στη Ζάκυνθο ανέρχεται σε 3,64 κρούσματα ανά 100.000 κατοίκους, έναντι 0,26 στο σύνολο της χώρας. Δηλαδή, η Ζάκυνθος παρουσιάζει 14 φορές υψηλότερη συχνότητα από τον πανελλαδικό μέσο όρο. Ακόμη και την περίοδο 2020–2025, η αντίστοιχη συχνότητα είναι περίπου 4,8 φορές υψηλότερη. Παράλληλα, πρόσφατη επιστημονική μελέτη, με αξιοποίηση δεδομένων της ΗΔΙΚΑ για την περίοδο 2017–2025, καταγράφει περίπου 7,5 φορές υψηλότερο κίνδυνο λεπτοσπείρωσης στη Περιφέρεια Ιονίων σε σύγκριση με την υπόλοιπη Ελλάδα. Οι διαφορετικές περίοδοι και μέθοδοι καταγραφής συγκλίνουν σε ένα βασικό συμπέρασμα: η Ζάκυνθος αποτελεί περιοχή ιδιαίτερα αυξημένου επιδημιολογικού κινδύνου.
-Πέντε κρούσματα και δύο θάνατοι μέσα στο 2026
Τον Απρίλιο του 2026 καταγράφηκαν στη Ζάκυνθο τέσσερα κρούσματα λεπτοσπείρωσης, με έναν θάνατο. Η σοβαρότητα της κατάστασης οδήγησε στην επιτόπια παρέμβαση κλιμακίου του ΕΟΔΥ στις 28 Απριλίου. Τον Ιούλιο καταγράφηκε πέμπτο κρούσμα. Ο ασθενής νοσηλεύτηκε στη ΜΕΘ του Γενικού Νοσοκομείου Ζακύνθου και κατέληξε τον Αύγουστο, έπειτα από παρατεταμένη νοσηλεία. Ο απολογισμός του 2026 είναι πέντε κρούσματα και δύο θάνατοι. Τρεις μόλις μήνες μετά τη διαβεβαίωση του Υπουργείου ότι οι υφιστάμενοι μηχανισμοί επαρκούν, χρειάστηκε έκτακτη παρέμβαση του ΕΟΔΥ. Εξακολουθεί, λοιπόν, η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας να θεωρεί περιττή τη δημιουργία Μόνιμου Επιδημιολογικού Παρατηρητηρίου στα Ιόνια Νησιά;
-Η ομόφωνη απόφαση του Περιφερειακού Συμβουλίου
Στις 13 Δεκεμβρίου 2025, το Περιφερειακό Συμβούλιο Ιονίων Νήσων αποφάσισε ομόφωνα τη δημιουργία Μόνιμου Επιδημιολογικού Παρατηρητηρίου Λεπτοσπείρωσης για το σύνολο της Περιφέρειας. Η απόφαση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο αυξημένος κίνδυνος δεν αφορά μόνο τη Ζάκυνθο αλλά και άλλα νησιά, όπως η Κέρκυρα. Το προτεινόμενο Παρατηρητήριο μπορεί να συμβάλει στη συνεχή παρακολούθηση της νόσου, στη χαρτογράφηση των περιοχών υψηλού κινδύνου, στον συντονισμό και στην αξιολόγηση των προ-γραμμάτων μυοκτονίας, καθώς και στην οργανωμένη συνεργασία των υπηρεσιών δημόσιας υγείας, των Δήμων, της Περιφέρειας και των επιστημονικών φορέων.
–Η ΕΛ.Α.Σ. Ζακύνθου ζητά απαντήσεις
1. Εξακολουθεί το Υπουργείο Υγείας να θεωρεί περιττό το Παρατηρητήριο, μετά τα πέντε κρούσματα και τους δύο θανάτους του 2026;
2. Ποιες ενέργειες έχουν γίνει για την υλοποίηση της ομόφωνης απόφασης του Περιφερειακού Συμβουλίου Ιονίων Νήσων;
3. Ποιο είναι το μόνιμο σχέδιο πρόληψης, ιδιαίτερα όσον αφορά τη μυοκτονία, την περιβαλλοντική υγιεινή και την προστασία των πληθυσμιακών ομάδων υψηλού κινδύνου;
4. Πώς αξιολογείται η αποτελεσματικότητα των υφιστάμενων μέτρων και ποια είναι τα επικαιροποιημένα επιδημιολογικά δεδομένα για τη Ζάκυνθο και τα Ιόνια Νησιά;
Η ΕΛ.Α.Σ. Ζακύνθου ζητά από το Υπουργείο Υγείας να επανεξετάσει την αρνητική θέση του και από την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων να προχωρήσει στην υλοποίηση της ομόφωνης απόφασης του Περιφερειακού Συμβουλίου. Η προστασία της δημόσιας υγείας δεν μπορεί να περιορίζεται στην αντιμετώπιση των κρουσμάτων όταν αυτά εμφανίζονται. Απαιτεί μόνιμη επιδημιολογική επιτήρηση, οργανωμένη πρόληψη και συντονισμένη δράση.