
Τι θα συνέβαινε αν τα προϊόντα που βάζει η νοικοκυρά το καλάθι της είχαν χαμηλότερο ή μηδενικό ΦΠΑ όπως συμβαίνει στην Ισπανία, τη Μεγάλη Βρετανία ή τη Γαλλία; Πολύ απλά θα κόστιζαν 30% φθηνότερα!
Αυτό είναι το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξε έρευνα του Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών σε 20 βασικά προϊόντα που πωλούνται σε μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ στην Ελλάδα, την Ισπανία, τη Βρετανία και τη Γαλλία. Τα προϊόντα είναι τρόφιμα, απορρυπαντικά, λαχανικά, φρούτα, γλυκίσματα, κρέας, πουλερικά και άλλα βασικά είδη, τα οποία στην Ελλάδα επιβαρύνονται με συντελεστές 13%. Στην Αγγλία ο ΦΠΑ είναι μηδενικός, στη Γαλλία είναι από 5,5% – 10% ενώ στην Ισπανία από 4% μέχρι 10%.
Ωστόσο ο Ελληνας για ένα τέτοιο καλάθι θα πληρώσει 42,06 ευρώ, ο Ισπανός 42,04, ο Γάλλος 57,13% ευρώ και ο Βρετανός 56,40 ευρώ.
Η αιτία της αντίφασης
Όλα οφείλονται στη λεγόμενη «πραγματική αξία» των προϊόντων, δηλαδή το πόσο οι επιχειρήσεις κερδίζουν, αν αφαιρέσουμε τους συντελεστές ΦΠΑ. Σύμφωνα με το ΙΕΛΚΑ, το βρετανικό και το γαλλικό καλάθι γίνεται ακόμη ακριβότερο -κατά 45%, συγκριτικά με το ελληνικό- και το ισπανικό είναι υψηλότερο κατά 6%. Ή το ελληνικό καλάθι είναι φθηνότερο ακόμη και 30% σε σχέση με το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γαλλία.
Οι παράγοντες εκτός ΦΠΑ που καθορίζουν την τιμή ενός προϊόντος είναι πολλοί, όπως η απόσταση της χώρας από τα παραγωγικά κέντρα της κεντρικής και δυτικής Ευρώπης και τα αντίστοιχα κόστη, η γεωγραφική πολυπλοκότητά της, οι καταναλωτικές συνήθειες των κατοίκων της, το μέγεθος τις αγοράς, το ισοζύγιο εξαγωγών-εισαγωγών σε σχέση με τα τρόφιμα και τις πρώτες ύλες παρασκευής τους, τα κόστη παραγωγής (ενέργεια, πρώτες ύλες, μισθολογικό κόστος, γραφειοκρατία) και, βέβαια, το ύψος της φορολογίας της χώρας αυτής.
Με βάση αυτές τις παραμέτρους, αλλά και με τη φορολογική επιβάρυνση το ψωμί για τοστ στην Ελλάδα είναι ακριβότερο ακόμη και 80% σε σχέση με το Ηνωμένο Βασίλειο. Κλασικό παράδειγμα είναι το νωπό γάλα του 1 λίτρου: Εδώ το πληρώνουμε κατά μέσο όρο 1.22 ευρώ, οι Ισπανοί 1,02 ευρώ και οι Γάλλοι 1,17 ευρώ.
Φθηνότεροι έως και 60% είμαστε στα οπωροκηπευτικά και συγκεκριμένα στα κρεμμύδια. Στα ελληνικά σούπερ μάρκετ κοστίζουν 0,72 ευρώ το κιλό, όταν στη Γαλλία πωλούνται 1,84 ευρώ.