«Ιόνια Νησιά 2021-2027» | Ανησυχία Ε.Ε. για την υλοποίηση και υστέρηση απορροφητικότητας
Έμφαση στην επιτάχυνση έργων
Στο επίκεντρο βρέθηκαν η υστέρηση στην απορροφητικότητα, η ανάγκη επιτάχυνσης των έργων και οι αυξημένες υποχρεώσεις που απορρέουν από τον κανόνα «Ν+3».
Στην έναρξη της συνεδρίασης, ο Περιφερειάρχης Ιονίων Νήσων κ. Ιωάννης Τρεπεκλής υπογράμμισε ότι, παρά τη δυναμική της ιδιωτικής οικονομίας, οι δημόσιες υποδομές των νησιών παραμένουν «γηρασμένες» και επιβαρυμένες από την έντονη εποχικότητα της τουριστικής δραστηριότητας.
Όπως σημείωσε, το Περιφερειακό Πρόγραμμα συμβάλλει σε κρίσιμους στόχους συνοχής, ωστόσο οι διαθέσιμοι πόροι δεν επαρκούν για την αντιμετώπιση νέων προκλήσεων, όπως η προσιτή στέγαση και η διαχείριση των υδάτων. Παράλληλα, αναγνώρισε ότι, παρά την αναμενόμενη ενεργοποίηση των περισσότερων δράσεων έως το τέλος της προγραμματικής περιόδου, καταγράφονται καθυστερήσεις στην απορροφητικότητα, γεγονός που απαιτεί άμεση επιτάχυνση των διαδικασιών.
Αναφορά έγινε και στο νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ε.Ε. για την περίοδο 2028-2034, με τον Περιφερειάρχη να επισημαίνει ότι η αποδυνάμωση της περιφερειακής διάστασης της Πολιτικής Συνοχής θα υπονόμευε την ικανότητα ανάδειξης των τοπικών αναγκών.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Δήμαρχος Κεντρικής Κέρκυρας και Διαποντίων Νήσων επεσήμανε τη σημασία των υποδομών και ειδικά των ζητημάτων ύδρευσης, τονίζοντας τις αυξημένες δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι τοπικοί φορείς λόγω της νησιωτικότητας και ζητώντας να λαμβάνονται υπόψη στην αξιολόγηση της προόδου των έργων.
Από την πλευρά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής εκφράστηκε σαφής ανησυχία για την υλοποίηση του Προγράμματος «Ιόνια Νησιά 2021-2027», το οποίο κατατάσσεται στα Προγράμματα με σημαντική υστέρηση. Όπως επισημάνθηκε, στο μέσο της προγραμματικής περιόδου παρατηρείται καθυστέρηση στη μετάβαση από τις εντάξεις στις νομικές δεσμεύσεις και στις πληρωμές, ενώ απαιτείται επιτάχυνση των διαδικασιών ώστε να καλυφθούν οι στόχοι του «Ν+3».
Όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση της Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης Προγράμματος «ΙΟΝΙΑ ΝΗΣΙΑ»: «Ο εκπρόσωπος της Ε.Ε. για το Ευρ. Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) εξέφρασε τη μεγάλη ανησυχία της Ε.Ε. για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει το Πρόγραμμα Ι.Ν. 2021-2027 στην υλοποίηση, γεγονός που το εντάσσει στην ομάδα Προγραμμάτων που σημειώνουν σημαντική υστέρηση. Στο μέσον της προγραμματικής περιόδου οι φορείς υλοποίησης καθυστερούν στο «πέρασμα» από τις εντάξεις στις νομικές δεσμεύσεις και απορροφήσεις. Οι 2 νέες Προτεραιότητες ωφελούν μεν το Πρόγραμμα (προκαταβολές, επιμήκυνση περιόδου), αλλά προσθέτουν υποχρεώσεις. Οι συζητήσεις για το νέο Πολυετές Δημ. Πλαίσιο (περίοδος 2028-2034) βρίσκονται σε εξέλιξη και το ισχυρότερο επιχείρημα για την περιφερειακή διάσταση του νέου Προγράμματος είναι η επιτυχής υλοποίηση του τρέχοντος Προγράμματος. Στη φάση αυτή χρειάζονται γρήγορες αποφάσεις. Το ΕΚΤ «βοηθάει» προσωρινά για την κάλυψη του στόχου του «Ν+3», αλλά πρέπει η υλοποίηση του ΕΤΠΑ να επιταχυνθεί. Οι υποχρεώσεις για τα επόμενα χρόνια είναι υψηλότατες και απαιτείται πλάνο για τους επόμενους μήνες, προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα που έρχονται. Οι ανάγκες είναι σημαντικές και η ΕΕ θα συνεχίσει να είναι αρωγός. Σήμερα, δεν αρκεί να εντοπίζουμε το πρόβλημα, αλλά να βρούμε τις λύσεις για την επιτυχή υλοποίηση».
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, το πρόγραμμα περιλαμβάνει 112 ενταγμένες πράξεις με συνολικό προϋπολογισμό 205,3 εκατ. ευρώ (71,4% του συνολικού προϋπολογισμού). Οι νομικές δεσμεύσεις ανέρχονται σε 93,9 εκατ. ευρώ (32,7%), ενώ οι καταγεγραμμένες δαπάνες φτάνουν τα 50,8 εκατ. ευρώ (17,7%).
Παρά τις παρεμβάσεις ενίσχυσης και την ενεργοποίηση νέων προτεραιοτήτων, οι εκπρόσωποι της Ε.Ε. υπογράμμισαν ότι οι επόμενοι μήνες είναι κρίσιμοι, καθώς οι χρηματοδοτικοί στόχοι για το 2026 και 2027 απαιτούν σημαντική επιτάχυνση και σαφές σχέδιο δράσης.
