Υπό το πρίσμα της ημέρας | Ο Μώμος – Γράφει ο Αριδαίος

Όσο ψάχνεις και μελετάς την Αρχαία Ελληνική Μυθολογία, ανακαλύπτεις πρόσωπα και γεγονότα που απεικονίζουν τέλεια τις ανθρώπινες αδυναμίες που έχουν αντανάκλαση όμως και στους θεούς των αρχαίων. Άλλωστε όλα αυτά αφορούν, κατά τους μύθους πάντα, άλλες εποχές, όταν οι επικοινωνία θεών και ανθρώπων ήταν πιο ενεργή και η απόσταση από τον Όλυμπο στη Γη όχι άπειρη.

Σήμερα, λοιπόν, θα ανασύρουμε από την μυθολογία την ιστορία ενός θεού μάλλον αγνώστου σε πολλούς, που τα χαρακτηριστικά του όμως είναι πολύ γνώριμα στους ανθρώπους έως σήμερα, να μην πω κυρίως στις μέρες μας. Μώμος είναι, λοιπόν, το όνομα αρχαίου θεού της Ελληνικής Mυθολογίας, που εκδιώχθηκε από τον Όλυμπο, επειδή αμφισβήτησε τον θεό Δία. Είναι ο θεός της χλεύης και του σκώμματος, της ειρωνείας, του σαρκασμού και της μομφής, προσωποποίηση της κοροϊδίας και της αποδοκιμασίας. Τον παρίσταναν να κρατά ένα ραβδί που η πάνω άκρη του κατέληγε σε κεφάλι γυναίκας. Ο μύθος λέει ότι οι θεοί όρισαν έναν εξ αυτών, τον Μώμο, για να παρατηρεί και να εκφέρει άποψη για τις πράξεις τους. Έτσι οι θεοί είχαν κάποιον κριτή, ας πούμε. Το κακό ήταν ότι ο Μώμος είχε πάρει πολύ στα «σοβαρά» το ρόλο του και έψαχνε ακόμη και στα σπουδαιότερα έργα των θεών να βρει ψεγάδι έστω και μικρό για να τους κατακρίνει.

Όταν ο Ήφαιστος έφτιαξε τον άνθρωπο και τον παρουσίασε στους θεούς ο Μώμος είπε «εξαιρετικό δημιούργημα, όμως θα έπρεπε στο στήθος να έχει ένα παράθυρο ώστε να βλέπουμε και εσωτερικά τι υπάρχει». Να πω την αλήθεια είχε σε αυτό δίκιο, άλλο αν δεν άρεσε η κρίση στον Ήφαιστο. Αυτό είναι που δεν ξέρουμε στους ανθρώπους, τι κρύβουν στα εσώτερα τους.

Όταν η θέα Αθηνά έφτιαξε μιαν οικία για τους ανθρώπους όμορφη και προστατευτική, ο Μώμος βρήκε να πει, ότι είναι πολύ όμορφο σαν κατασκεύασμα, αλλά έχει ένα ελάττωμα, είναι σταθερό σε ένα δεδομένο σημείο και αν σου προκύψει κακός γείτονας χάνει την αξία του. Ο καλύτερος διαφημιστής τροχόσπιτων θα ήταν ο Μώμος στην εποχή του.

Ο Μύθος έχει πολλά τέτοια ωραία, με τις κρίσεις του. Πάμε όμως στον ξεπεσμό του. Ο Δίας λοιπόν προσκάλεσε την Αφροδίτη την πιο όμορφη απ’ ολες να έρθει στον Όλυμπο. Η θέα πέρασε μπροστά απ’ όλους τους θεούς που είχαν μείνει με το στόμα ανοιχτό μπροστά στη θεϊκή ομορφιά. Γύριζε, λοιπόν, ο Δίας στο Μώμο και τον ρωτάει «Μώμο έχεις δει πιο όμορφο πλάσμα;» Ο Μώμος σκέφτεται λίγο και απαντά στον Πρώτο των Θεών. «Ναι Δία, όντως είναι η ομορφότερη, όμως όπως περπατούσε ακουγόταν να κάνει θόρυβο το σανδάλι της». Ο Δίας μην αντέχοντας άλλο αυτή την κριτική σε όλα στάση του Μώμου, του πέταξε ένα κεραυνό και τον ξαπόστειλε από τον Όλυμπο στη Γη, για να σταυρώνει έκτοτε τους ανθρώπους.

Και ο Μώμος, δηλαδή η εύκολη μομφή, η κατηγορία, η κακία, το σκωπτικό σχόλιο, η κάθε λογής κακεντρέχεια βρήκαν στους ανθρώπους πρόσφορο έδαφος. Οι αρχαίοι θεωρούσαν τον Μώμο αρνητική θεότητα δαίμονα, γνωρίζοντας πόσο κακό προκαλεί αυτή η ανθρώπινη συνήθεια. Τελικά πόσο μπροστά ήταν οι Αρχαίοι Έλληνες ακόμη και στους Μύθους τους, δίνοντας θεϊκή διάσταση και προέλευση στα ελαττώματά τους. Διαχρονικά αυτά μας ταλανίζουν, αυτά διαμορφώνουν τις σχέσεις μας και καθορίζουν την ποιότητα του χαρακτήρα μας. Όλοι κρύβουμε καλώς ή κακώς έναν Μώμο μέσα μας. Το σπουδαίο είναι να το ελέγξουμε και να μη μας κυριεύει συνεχώς.