Μ. Μυριδάκης, Βουλευτής Ζακύνθου με την ΕΡΕ – «Το παιδί του λαού» ή «Ο θεληματάς»

Του Διονύση Βίτσου

Σε άλλες εποχές, πριν από τη δικτατορία του 1967, τέτοιες προεκλογικές μέρες η Ζάκυνθος εδονείτο από άκρου σε άκρο. Κυριαρχούσε ο Μιχαήλ Μυριδάκης, ένας καλοκάγαθος πλην δαιμόνιος μικρόσωμος άνθρωπος, που αν και λαϊκής καταγωγής είχε καταφέρει να επικρατήσει ως πολιτευόμενος στην καρδιά των λαϊκών και φτωχών στρωμάτων των ζακυνθινών και μάλιστα με αντιπάλους όχι αμελητέους, όπως τους λιμπροντορίστες Διονύση Ρώμα και Λουκά Καρρέρ, που εκλέγονταν κυρίως «τσι μέσα μερίες».

Εξελέγη βουλευτής Ζακύνθου στις εκλογές του 1956 και επανεξελέγη στις εκλογές των ετών 1958, 1961, 1963 και 1964.
Δεξιός και συντηρητικός, ήταν ο ένας από τους δύο βουλευτές που εξέλεγε τότε η Ζάκυνθος, πάντα με την παντοδύναμη ΕΡΕ, το δεξιό και βασιλικό κόμμα της εποχής.
Η καταγωγή του ήταν από την Κρήτη και η οικογένειά του είχε έλθει στην Ζάκυνθο μετά την επανάσταση της Κρήτης του 1869. Ο ίδιος γεννήθηκε στην Ζάκυνθο το 1895 και μητέρα του ήταν η ζακυνθινή Νικολέτα Μοθωναίου.

Η είσοδος του στην πολιτική υπήρξε κάτι παραπάνω από τυχαία, όσο και μυθιστορηματική. Τον Οκτώβριο του 1923 η Ελλάδα βάδιζε ολοταχώς για τις εκλογές της 2ας Δεκεμβρίου, τις οποίες είχε προκηρύξει η βενιζελική Επαναστατική Επιτροπή υπό τον Νικόλαο Πλαστήρα, που κυβερνούσε δικτατορικά, μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή. Και τότε, τα μεσάνυχτα της 21ης προς 22α Οκτωβρίου 1923 εκδηλώθηκε το στρατιωτικό κίνημα των στρατηγών Παναγιώτη Γαργαλίδη (1870-1948) και Γεώργιου Λεοναρδόπουλου (1867-1936). Πίσω από αυτό το κίνημα, ένα από τα κινήματα που συνεχώς ξέσπαγαν εκείνη την εποχή, βρισκόταν ο μετέπειτα δικτάτορας Ιωάννης Μεταξάς. Το κίνημα απέτυχε και μια εβδομάδα μετά οι κινηματίες παραδίδονται. 1284 αξιωματικοί αποτάχθηκαν, οι αρχηγοί του κινήματος, Παναγιώτης Γαργαλίδης και Γεώργιος Λεοναρδόπουλος, καταδικάσθηκαν σε θάνατο, αλλά τους δόθηκε χάρις στη συνέχεια. Ο πρωτεργάτης Ιωάννης Μεταξάς στην προσπάθειά του να διασωθεί κατάφερε να φτάσει με τραίνο στην Πάτρα και εκεί να καταφύγει σε ένα Νορβηγικό εμπορικό πλοίο που μετάφερε …μπακαλάο, όπου είχε μπαρκάρει ως τηλεγραφητής ο Μιχαήλ Μυριδάκης.
Ο Μυριδάκης τον βοήθησε το Μεταξά να φύγει κρυφά από την Ελλάδα και να αποβιβασθεί στην Ιταλία. Ο τρόπος ήταν απλός: Τον έκρυψε σε ένα βαρέλι μεταφοράς μπακαλάου, που όπως ήταν και μικρόσωμος χώρεσε μια χαρά! Από τότε τον Μεταξά στις γελοιογραφίες των εφημερίδων αναφερόταν και ως …«βακαλεότος»!

Όταν στην συνέχεια ο Μεταξάς ασχολήθηκε με την πολιτική, δεν ξέχασε τον Μυριδάκη και το 1926 που έγινε Υπουργός Συγκοινωνιών τον πήρε στο ιδιαίτερο γραφείο του. Το 1936 έβαλε υποψηφιότητα για βουλευτής Ζακύνθου, αλλά δεν εξελέγη. Επί δικτατορίας της 4ης Αυγούστου του ανατέθηκε η Διεύθυνση Κοινωνικής Προνοίας Εθνικής Οργανώσεως και Νεολαίας. Κατά τους τελευταίους μήνες του ελληνοιταλικού πολέμου διορίστηκε Γεν. Διευθυντής Υπηρεσίας Αλληλεγγύης Μετώπου για την αποστολή ειδών «είς τον μαχόμενον στρατόν». Παράλληλα ασκούσε τα καθήκοντα του Προϊσταμένου της Ραδιοαστυνομίας που παρεμπόδιζε την ραδιοεπικοινωνία των εχθρών.

Αμέσως μετά την είσοδο των Γερμανικών στρατευμάτων στην Αθήνα συνελήφθη από την Γερμανική Αστυνομία με την κατηγορία ότι δραστηριοποιείτο εναντίον των Αρχών Κατοχή και φυλακίστηκε. Μετά την αποφυλάκισή του φρόντισε να στείλει ο Ερυθρός Σταυρός τρόφιμα στην Ζάκυνθο.

Αξιοποίησε την εύνοια του Ιωάννη Μεταξά ώστε να γίνουν αρκετά έργα κοινής ωφελείας στην Ζάκυνθο, όπως η αποξήρανση της Λίμνης του Μακρή και του έλους στο Κερί. Ασχολήθηκε επίσης με την επισκευή σχολείων, την εγκατάσταση τηλεφωνικής επικοινωνίας στην Ζάκυνθο και την αποπεράτωση του Ναού Αγίου Διονυσίου.

Πολιτικός ολκής ουδέποτε υπήρξε. Εν τούτοις φρόντιζε νυχθημερόν για εξυπηρετήσεις ψηφοφόρων του για αυτό και οι μεν φίλοι του τον έλεγαν «Το παιδί του Λαού», οι δε αντίπαλοί του «O θεληματάς». Όπως και να έχει η υπόθεση ήταν ο πιο δημοφιλής ζακυνθινός πολιτικός μετά τον Κωνσταντίνο Λομβάρδο, του οποίου κατά κάποιον τρόπο αποτέλεσε, τον ιδεολογικό, τουλάχιστον, συνεχιστή.

Το αρχείο του, που σχετίζεται με την βουλευτική και πολιτική δραστηριότητα του φυλάσσεται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους και περιλαμβάνει έγγραφα που αφορούν: λιμενικά έργα, παιδικό σταθμό, πιστώσεις για ακτοπλοϊκά σκάφη, την ανέγερση του ναού της Ιεράς Μητροπόλεως Ζακύνθου και Αγίας Τριάδος, το Μουσείο του Σολωμού, την ύδρευση της πόλης, την κατασκευή δρόμων και έργων σε κοινότητες του νησιού, την αποξήρανση της Λίμνης Μακρή, γενική αλληλογραφία, εκφωνηθέντες λόγους. Συμπεριλαμβάνεται και συλλογή εφημερίδων.

Ειδικώτερα οι φάκελοι του αρχείου, με πολλές πληροφορίες για μια ιστορική περίοδο της Ζακύνθου είναι οι εξής:
Συλλογή Μιχαήλ Μυριδάκη (1930-1981, 42 φάκ.)
Αποχέτευση πόλεως (1961, 1 φάκ.)
Αποξήρανση λίμνης Μακρή (1940-1949, 1 φάκ.)
Κατασκευή δρόμων και εκτελ. έργων εις κοιν. διευθ. χειμάρρου Αγ. Χαραλάμπους Βαρκού-Χαμουζά (1946-1960, 1 φάκ.)
«Πολιτική ιστορία μου.Συνοπτική κατάστασης πεπραγμένων μου» (1944, 1 φάκ.)
Διον.Καρρέρ, Γκίγκης Ι.Βούλτσος, Διον.Ρώμας, Ι.Μάργαρης, Ν.Κολυβάς (1947, 1 φάκ.)
Πιστώσεις για πληγέντες (1933, 1 φάκ.)
Εκκλησιαστικά.Ανέγερση ναών (1959-1960, 1 φάκ.)
Διευθέτηση χειμάρρων (1952-1953, 1 φάκ.)
Ενέργειες υπέρ αγροτών (1938-1966, 1963, 2 φάκ.)
Ενέργειες υπέρ Δήμου (1977-1981, 1 φάκ.)
Ύδρευση πόλεως (1951-1965, 1 φάκ.)
Μελέτη υδρεύσεως Ζακύνθου εκ πηγών Κεφαλοβρύσου Κυψέλη (1962, 2 φάκ.)
Ανέγερση ναού Νοσοκομείου (1938-1964, 1 φάκ.)
Δημοτικές εκλογές (1934-1964, 1 φάκ.)
Ενέργειαι επιτροπής Αθηνών δι’ αποστολή εις Ζάκυνθο διαφ. ειδών και πολεμικού υλικού (1944-1972, 1 φάκ.)
Η Εθνική δράση. Εκφωνηθέντες λόγοι (1945-1952, 1 φάκ.)
Ηλεκτροφωτισμός πόλεως (1930-1965, 1 φάκ.)
Φωτογραφικό άλμπουμ (2 φάκ.)
Ενέργειες υπέρ αγροτών (1938-1966, 1 φάκ.)
Βουλευτικές εκλογές (1932-1964, 1 φάκ.)
Λιμενικά – παιδικός σταθμός – Πιστώσεις φέρυ-μπωτ (1945-1960, 1 φάκ.)
Εκπαιδευτικά (1959-1971, 1 φάκ.)
Ανέγερσις Ι. Ναού Μητροπόλεως (1960-1968, 1 φάκ.)
Αυτοκινητιστικά, ΙΚΑ, ΤΕΒΕ, ενεχυροδανειστήριο (1958-1963, 1 φάκ.)
Αγροτικές πιστώσεις και άλλα έργα υπέρ αγροτών (1953-1964, 1 φάκ.)
Ι. Ναός Αγ.Διονυσίου (1937-1963, 1 φάκ.)
Γεωτρήσεις για πετρέλαιο (1957-1964, 1 φάκ.)
Ηλεκτρισμός κοινοτήτων (1964-1967, 1 φάκ.)
Φωτοαντίγραφα εφημερίδων και άλλα αποδεικτικά ενεργειών (1978, 1 φάκ.)
Γενικής φύσεως επιτυχείς ενέργειές (1954-1976, 1 φάκ.)
Ραδιοφωνικός σταθμός (1966-1979, 1 φάκ.)
Ενέργειες υπέρ εργατών (1930-1977, 1 φάκ.)
Δημοσιευθείσαι ενέργειαι μου εις διαφόρους εφημερίδας (1932-1967, 1 φάκ.)
Ευχαριστήρια (1932-1981, 2 φάκ.)
Μουσείο Σολωμού.Τουριστικά (1952-1966, 1 φάκ.)
Πολιτική ιστορία εθν. Υπηρεσία, συνοπτική κατάσταση πεπραγμένων (1944-1978, 1 φάκ.)
Εμποροεπαγγελματικά δάνεια (1931-1958, 1 φάκ.).
Ενέργειαι υπέρ σεισμοπλήκτων και διαγραφής αρωγών (1954-1966, 1 φάκ.)
Αποξήρανση λίμνης Μακρή (1961-1965, 1 φάκ.)
ΟΔΑΖ Γηροκομείο (1946-1957, 1 φάκ.)
Ανέγερση Ι. Ναού Αγ. Τριάδος (1958-1960, 1 φάκ.)
Δραστηριότητα ως Βουλευτού Ζακύνθου (1966-1981, 1 φάκ.)

Ο Διονύσης Βίτσος σπούδασε οικονομικά και νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και είναι ιδρυτής των εκδόσεων «Περίπλους». Έχει διατελέσει κριτικός θεάτρου, παραγωγός ραδιοφωνικών πολιτιστικών εκπομπών, διοργανωτής εικαστικών εκθέσεων, αρθρογράφος σε πολλά αθηναϊκά και ζακυνθινά έντυπα, ενώ ήταν Γενικός Γραμματέας της Ένωσης Ζακυνθίων και ιδρυτικό μέλος της Εταιρείας Ζακυνθιακών Σπουδών και του Ελεύθερου Πανεπιστημίου του Δήμου Ζακυνθίων.