«Η Χρυσομαλλούσα» στον κινηματογράφο «Φώσκολος»

Η γοητευτική ταινία του πρωτοπόρου Τώνη Λυκουρέση
Μια ταινία που άφησε εποχή, τη μαγική «Χρυσομαλλούσα» του πολυβραβευμένου δικού μας σκηνοθέτη, Τώνη Λυκουρέση, παρουσιάζει η Κινηματογραφική Λέσχη Ζακύνθου, την προσεχή Δευτέρα 9 Μαρτίου, στις 9 μ.μ., στον κινηματογράφο «Φώσκολος».
Η ταινία – αποκάλυψη, την οποία λάτρεψαν κοινό και κριτικοί, γυρίστηκε, στη Ζάκυνθο, το χειμώνα του 1978, και προβλήθηκε στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης το ίδιο έτος, θριαμβεύοντας, δεδομένου ότι απέσπασες τέσσερα βραβεία: σκηνοθεσίας, μοντάζ, ειδική τιμητική διάκριση – πρώτου ανδρικού ρόλου στον Βαγγέλη Καζάν, καθώς και το βραβείο Ελλήνων Κριτικών.
Ο εμπνευστής της πρωτοποριακής δημιουργίας, η οποία εξακολουθεί να μας γοητεύει, Τώνης Λυκουρέσης, ερωτηθείς για την επαναπροβολή της ταινίας του στη γενέτειρά του,( η επίσημη πρεμιέρα της στη Ζάκυθο έγινε στις 2 Ιανουαρίου 1979) ανέφερε ότι «Η Χρυσομαλλούσα» ήταν ένα στοίχημα για την καριέρα του, καθώς και ότι δεν ξεχνά ποτέ τους ανθρώπους που στήριξαν και αγάπησαν από την πρώτη στιγμή την προσπάθειά του.
Επίσης, ο κ. Λυκουρέσης επεσήμανε ότι η ταινία έκανε γνωστή, μέσα από τη μεγάλη και τη μικρή οθόνη, την ιδιαίτερη πολιτιστική και θεατρική παράδοση του νησιού μας, καθώς κατέθεσε ένα σχόλιο διαλόγου με τον πολιτισμό και τις ανθρώπινες αξίες, σε μια τοπική κοινωνία, η οποία επαναπροσδιόριζε το στίγμα της.

ΕΡ.: Πριν από τριάντα επτά χρόνια, «Η Χρυσομαλλούσα», η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία σας, βραβευόταν στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης και εσείς, με το βραβείο σκηνοθεσίας. Τι σημαίνει για εσάς αυτή η ταινία;
ΑΠ.:
Ήταν η απόλυτη δημιουργική επιθυμία και ένα προσωπικό στοίχημα για μια κινηματογραφική καριέρα που δεν ήξερα αν μπορούσε να εξελιχθεί. Η άμεση καλλιτεχνική και εμπορική επιτυχία της ταινίας, μου εδραίωσε την πίστη στην τέχνη του σκηνοθέτη.

ΕΡ.: Πώς νιώθετε που προβάλλεται, μετά από τόσα χρόνια στη Ζάκυνθο, στον τόπο που γυρίστηκε;
ΑΠ.:
Για άλλη μια φορά, η επαναπροβολή της «Χρυσομαλλούσας» στη Ζάκυνθο με συγκινεί και με επανασυνδέει με το τοπίο και το ανθρώπινο δυναμικό του νησιού, αυτό που στήριξε και αγάπησε από την πρώτη στιγμή το όλο εγχείρημα του γυρίσματος.

ΕΡ.: Πώς ήταν η ατμόσφαιρα στα γυρίσματα στη Λιθακιά; Υπάρχει κάποια στιγμή, την οποία θυμάστε σας συγκινεί ακόμα ή που σας κάνει να χαμογελάτε;
ΑΠ.:
Η ατμόσφαιρα των γυρισμάτων είναι πάντα ζωντανή μέσα μου. Το όλο κλίμα των θεατρικών Ομιλιών, όπως και οι ντόπιοι συντελεστές τους, μου ήταν απόλυτα οικεία, μέσα από τη συνεργασία μου στις Διεθνείς Συναντήσεις Μεσαιωνικού και Λαϊκού Θεάτρου, που είχαν προηγηθεί πριν κάποια χρόνια. Οι ερασιτέχνες ερμηνευτές, τόσο οι Λιθακιώτες, όσο και οι Βασιλικιώτες και οι Κεριώτες, αντιμετώπιζαν με τον ενθουσιασμό της πρώτης εμπειρίας τα επίπονα γυρίσματα, μέσα στις συνθήκες του Ζακυνθινού χειμώνα. Θυμάμαι πάντα -και χαμογελώ -τον ενθουσιασμό που κυριαρχούσε στην έναρξη του καθημερινού δεκάωρου γυρίσματος και τον πανικό στους ντόπιους ηθοποιούς, καθώς οι ώρες τους φόρτωναν με αγωνία και ανασφάλεια.

ΕΡ.: Η ιστορία της ταινίας είναι γνωστή και η πλοκή της σχετίζεται με την αναβίωση των «Ομιλιών» και τη διάσωση της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Το μήνυμα, το οποίο θέλατε να δώσετε είχε την ανταπόκριση που επιθυμούσατε στην κοινωνία μας;
ΑΠ.:
Τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό, παντού όπου παίχτηκε, έκανε γνωστή, μέσα από τη μεγάλη και τη μικρή οθόνη, την ιδιαίτερη πολιτιστική – θεατρική παράδοση του νησιού μας και για τη δεκαετία του ‘80 που ερχόταν, κατέθεσε και ένα σχόλιο διαλόγου με τον πολιτισμό και τις ανθρώπινες αξίες, σε μια τοπική κοινωνία που επαναπροσδιόριζε το στίγμα της.

ΕΡ.: Τελικά καταφέραμε να νικήσουμε την αλλοτρίωση και την αποξένωση;
ΑΠ.:
Τόσο η «αλλοτρίωση», όσο και η «αποξένωση» έκαναν έναν κύκλο. Διεκδίκησαν την απόλυτη ανατροπή τους, αλλά αισθάνομαι ότι επανήλθαν σταδιακά στην αρχική τους κυρίαρχη θέση. Και γι αυτό βέβαια, έχουμε ευθύνη όλοι μας.

ΕΡ.: Ποια είναι η «Χρυσομαλλούσα»;
ΑΠ.:
Η «Χρυσομαλλούσα» ανταποκρίνεται σε δύο στοιχεία της ταινίας. Στην ηρωίδα της επώνυμης θεατρικής Ομιλίας και στην νεαρή πρωταγωνίστρια, μετανάστρια από την Γερμανία, που έχει σαν εξωτερικό χαρακτηριστικό τα ξανθά μαλλιά της.

ΕΡ.: Μετά την «Χρυσομαλλούσα», η Ζάκυνθος αποτέλεσε το σκηνικό και άλλων καλλιτεχνικών σας δραστηριοτήτων. Εξακολουθεί να σας «κυριεύει» ακόμα;
ΑΠ.:
Με τη Ζάκυνθο και ευρύτερα την Επτάνησο ασχολήθηκα συνεχώς σε όλες μου σχεδόν τις κινηματογραφικές δημιουργίες, είτε πρόκειται για ταινίες με υπόθεση είτε για ντοκιμαντέρ. Εξακολουθεί πάντα, «ωραία και μόνη», να με εμπνέει και να με καθορίζει υποσυνείδητα στα μελλοντικά μου καλλιτεχνικά σχέδια.

ΕΡ.: Η οικονομική κρίση ποιες συνέπειες έχει στην τέχνη;
ΑΠ.:
Και η Τέχνη, όπως και όλες οι παραγωγικές δραστηριότητες, έχουν υποστεί τις συνέπειες της οικονομικής κρίσης. Οι κινηματογραφιστές προσανατολιζόμαστε κατ’ ανάγκην σε ταινίες χαμηλού προϋπολογισμού. Μία πίεση που έχει αποφέρει τόσο θετικά όσο και αρνητικά αποτελέσματα σε μια Τέχνη, όπως ο Κινηματογράφος, που οραματίζεται πάντα το μεγάλο θέαμα.

ΕΡ.: Ποια ταινία είδατε εφέτος και σας άρεσε;
ΑΠ.:
Ξεχωρίζω δυο τελείως διαφορετικές ταινίες.Tην πολυπρισματική «Χειμερία Νάρκη» του Tούρκου Nuri Βilge Ceylan και το μινιμαλιστικό «Ιda» του Πολωνού Pawel Pawlikowski. Και οι δυο, πολυβραβευμένες και αναγνωρισμένες από το διεθνές αλλά και το ελληνικό κοινό τους.

ΕΡ.: Πώς βλέπετε σήμερα τα έργα της νιότης σας;
ΑΠ.:
Νεανικά!… Όπως εύχομαι να είναι πάντα οι ταινίες μου.

ΕΡ.: Ποια τα σχέδιά σας για το μέλλον;
ΑΠ.:
Η «Επαφή», η νέα μου ταινία. Δουλεύω, ήδη, με τους συνεργάτες μου, στοχεύοντας σε φθινοπωρινά κινηματογραφικά γυρίσματα.

ΕΡ.: Τι αγαπάτε και τι σας πληγώνει σήμερα στη Ζάκυνθο;
ΑΠ.:
Με πληγώνει η πρώτη εικόνα της Ζακύνθου, έτσι όπως την εισπράττω, προσεγγίζοντας το νησί ως ταξιδιώτης. Αγαπώ την τελευταία αίσθηση που κρατάω μέσα μου, καθώς το καράβι με απομακρύνει από αυτήν.

Έγραψαν για την ταινία
«Τα Νέα»: Μια ταινία σημαντική, πλημμυρισμένη από πάλλουσα ελληνικότητα. Αυτός ο κινηματογράφος είναι δικός μας. Ας τον υποστηρίξουμε…
«Το Βήμα»: Ένα ντοκουμέντο με συνταρακτική σημασία…
«Η Βραδυνή»: Σφίγγουμε εγκάρδια το χέρι του Λυκουρέση για την ταινία που χάρισε στον κινηματογράφο μας…
«Απογευματινή»: Το σκαλοπάτι ενός κινηματογράφου ελληνικού, απλού και έξυπνου…
«Ελευθεροτυπία»: Η ταινία καταπιάνεται με τα πιο καυτά θέματα της σημερινής ελληνικής επαρχίας…
«Ριζοσπάστης»: Στην ύπαιθρο του Λυκουρέση ξαναβρίσκουμε τα κομμάτια της νεοελληνικής πολιτιστικής φυσιογνωμίας…
«Αυγή»: Ένα σημαντικό έργο του κινηματογράφου μας, με εξαίρετο παίξιμο πρωταγωνιστών και κομπάρσων…

Η Κινηματογραφική Λέσχη Ζακύνθου προβάλλει τη Δευτέρα 9 Μαρτίου, 9 μ.μ., στον κινηματογράφο «Φώσκολος», την ταινία του Τώνη Λυκουρέση «Η Χρυσομαλλούσα»

Η ταυτότητα
Σκηνοθεσία: Τώνης Λυκουρέσης
Σενάριο: Στρατής Καρράς, Τώνης Λυκουρέσης
Μουσική σύνθεση: Ίρις Ζαχμανίδη
Παραγωγός: Τώνης Λυκουρέσης
Φωτογραφία: Ανδρέας Μπέλλης
Ηθοποιοί: Βέρα Κρούσκα, Αντώνης Κατσαρής, Βαγγέλης Καζάν, Θάνος Βελούδιος, Νίκος Αλευράς, Βασίλης Λάγγος, Φρίντα Λιάππα, Νίκος Τσούχλος, Τάσης Μουζάκης, Γιάννης Βυθούλκας, Δημήτρης Τερεζάκης, Γιάννης Κοριανίτης, Ντίνα Μποτώνη, Γιάννης Λυκουρέσης, Νίκος Λουγάρης, Νίκος Βυθούλκας, Διονύσης Κοριανίτης, Δραγανίγος Μποτώνης, Διονύσης Λουγάρης, Σκοπιώτης Λογοθέτης, Σπύρος Λυκουρέσης, Νιόνιος Κοτσώνης, Γιάννης Αλιάζης, Αντιγόνη Κάπαρη, Αντωνία Γιατρά, Αντώνης Χαϊκάλης, Παναγιώτης Χαλιλόπουλος, Γιάννης Αμανατίδης, Κώστας Καλλινίκας, Σπύρος Πλατυπόδης, Κώστας Λυκουρέσης, Νίκος Γαλιφόπουλος, Τάκης Πατσούρος, Γιάννης Νήρος, Νίκος Δρόσος, Διονύσης Καλλινίκας, Μάκης Σουρμπής, Γιώργος Κωστής, Παναγιώτης Κολοκώτσας, Κώστας Γαρδέλης, Γιάννης Κοντοσταυλάκης, Θεοδώρα Κάπαρη, Βασίλης Βόσσος, Παναγιώτης Παπαγιαννόπουλος

Πλοκή: Μια νεαρή και όμορφη γυναίκα, χήρα ενός μετανάστη στη Γερμανία, έρχεται με την κόρη της στη Ζάκυνθο, συνδέεται ερωτικά με τον προοδευτικό δάσκαλο ενός χωριού και τον βοηθά στην αναβίωση ενός λαϊκού θεατρικού δρώμενου. Τέλος, μετά τις άπειρες δυσκολίες που συναντά, τις προκαταλήψεις και την τοπική μισαλλοδοξία, αναγκάζεται να εγκαταλείψει το νησί. Ο αντιδραστικός και βίαιος πεθερός της κοπέλας, σκοτώνει τον δάσκαλο.



Τελευταία άρθρα